Alergiczne zapalenie błon śluzowych – nie tylko nos
Alergiczny nieżyt nosa objawia się przede wszystkim dolegliwościami związanymi z nosem, takimi jak: wodnisty katar, kichanie, świąd nosa czy uczucie niedrożności. Do innych objawów alergicznego zapalenia błon śluzowych należą:
- świąd i obrzęk wokół oczu,
- łzawienie i zaczerwienienie oczu,
- spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła (uczucie „kapania” w gardle),
- drapanie w gardle,
- zmęczenie i bóle głowy spowodowane niedrożnością nosa.
Alergiczne zapalenie błon śluzowych – przyczyny
Alergia rozwija się wtedy, gdy układ odpornościowy reaguje nadmiernie na zazwyczaj nieszkodliwe substancje, takie jak pyłki roślin, roztocza kurzu domowego czy sierść zwierząt. W kontakcie z alergenem organizm uruchamia reakcję obronną, która wywołuje stan zapalny w błonie śluzowej nosa. W jej przebiegu wydzielana jest histamina – związek odpowiedzialny za takie objawy, jak kichanie, swędzenie nosa i oczu oraz uczucie zatkania nosa.
Alergeny – główni winowajcy reakcji
Bezpośrednią przyczyną alergicznego zapalenia błon śluzowych są alergeny, czyli substancje, które organizm błędnie rozpoznaje jako zagrożenie. Najczęstszymi alergenami są:
- pyłki roślin – drzew (np. brzozy, dębu, klonu), traw i chwastów. Ich obecność w powietrzu zmienia się w zależności od pory roku, co tłumaczy sezonowy charakter objawów,
- roztocza kurzu domowego i inne alergeny wziewne obecne w pomieszczeniach,
- alergeny pokarmowe,
- zanieczyszczenie powietrza,
- częste infekcje wirusowe i bakteryjne, które mogą osłabiać błonę śluzową nosa i ułatwiać przenikanie alergenów,
- palenie tytoniu, zarówno czynne, jak i bierne,
- kontakt ze zwierzętami domowymi.
Jak leczyć alergiczne zapalenie błon śluzowych?
Podejdź do alergii w kompleksowy sposób
Alergiczne zapalenie błon śluzowych to schorzenie wykraczające poza katar, obejmujące także objawy ze strony oczu, gardła i uszu, takie jak świąd, łzawienie, drapanie w gardle czy bóle głowy. Wywołuje je nadmierna reakcja układu odpornościowego na alergeny – pyłki roślin, roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt czy zanieczyszczenie powietrza.
Leczenie powinno być kompleksowe: nowoczesne leki przeciwhistaminowe, np. bilastyna, które łagodzą objawy kataru siennego, kichania, świądu i łzawienia oczu. Jednocześnie należy ograniczać kontakt z alergenami, np. poprzez zamykanie okien, stosowanie oczyszczaczy powietrza i dbanie o czystość przestrzeni.
Bibliografia
- Alergie układu oddechowego – katar sienny. Standardy leczenia, leczenie komplementarne.
https://www.czytelniamedyczna.pl/580,alergie-ukadu-oddechowego-katar-sienny-standardy-leczenia-leczenie-komplementar.html (dostęp: 22.10.2025). - Krzych-Fałta E, Samoliński B. Polskie standardy leczenia alergicznego nieżytu nosa.
https://www.termedia.pl/Polskie-standardy-leczenia-alergicznego-niezytu-nosa,98,27095,1,0.html (dostęp: 22.10.2025). - Bręborowicz A. Skuteczność immunoterapii alergenowej i metody jej oceny. Zależność od rodzaju alergenu i drogi podania.
https://www.termedia.pl/Efficacy-of-allergen-immunotherapy-and-evaluation-methods-r-nRelation-to-specific-allergen-and-route-of-administration,123,34427,0,1.html (dostęp: 22.10.2025). - Carver M. Pollen Allergy.
https://aafa.org/allergies/types-of-allergies/pollen-allergy/ (dostęp: 22.10.2025). - Ober C, Tsung-Chieh Y. The Genetics of Asthma and Allergic Disease: A 21st Century Perspective.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3151648/ (dostęp: 22.10.2025).